11 Aralık 2010 Cumartesi

üroloji ders notları-idrar tahlili

IDRAR TAHLILI
Ürolojik yakinmasi olan hastanin ilk laboratuvar muayenesi idrar tahlilidir.Test çubuklariyla muayene odasinda bile idrar tahlili yapilabilmesine ragmen, tam idrar tahlili kimyasal ve mikroskopik analizleri içermelidir.Test çubuklariyla muayene normalse, mikroskopik muayeneye gerek yoktur, fakat hastanin yakinmalari dikkate alinirsa santrifüj çökeleginin mikroskopik muayenesi yapilmalidir.
Idrar örneginin alinmasi: Idrar örnegi muayene yerinde alinmali ve sabah çikartilan ilk idrar olmasi tercih edilmelidir.Alindiktan sonra bir saat içinde idrar muayene edilmelidir.Bekleyen idrarda eritrositlerin parçalanmasi, silendirlerin bozulmasi ve bakterilerin hizla çogalmasi sonucu ve ayrica prostat muayenesinden sonra alinan idrar örnegine prostat sekresyonunun karismasi sonucu elde edilen tahlil sonuçlarinin güvenirligi azalir.Yemeklerden sonra alinan idrar pH si alkali olur. Meadan kontaminasyon olabilir, bunun ortadan kaldirmak için herzaman orta akim idrari örnek olarak alinmalidir. Bayanlarda vulvadan kontaminasyonu önlemek için, mutlaka uygun temizlik yapildiktan sonra orta akim idrari alinmalidir.
Kataterli hastalarda,kataterin iç kismi kapatilir ve kataterin içi idrarla dolacak kadar beklenir ve kataterin dis yüzü alkol-iyot veya benzer bir solüsyonla silindikten sonra igneli enjektörle katater içine girilip idrar aspire edilir.
Idar örneginin alinmasi güç olan durumlarda ve çocuklarda, cildin uygun temizligi yapildiktan sonra ve mesanenin asiri dolgun olmasi sartiyla suprapubik igne aspirasyonu yapilir.
Idrarin makroskopik muayenesi
Renk ve Görünüs: Idrar içindeki ürokrom miktarina bagli olarak normalde sari renktedir. Alinan ilaçlar ve gidalara bagli olarak idrar rengi degisebilir. Flutamid, fenazopiridin, fenasetin ve B vitamini gibi ilaçlara bagli olarak idrar rengi saridan portakal rengine kadar degisir.Kronik agir metal (kursun, civa) zehirlenmelerinde, nitrofrontain, metildopa ve rifampin gibi ilaçlarin alindigi durumlarda idrar rengi kirmizidan kahve rengine kadar degisir. Melanüride, methemoglobinüride ve alkaptanüride idrar rengi koyu kahve renginden siyaha kadar degisir.
Siddetli adale travmasi sonucu myoglobinüri, hemolizi takiben hemoglobinüriye bagli olarak ve pancar yedikten sonra idrarin rengi kirmizi olur.Hematüriyi bu durumdan ayirt etmek için mikroskopik muayene gereklidir. Genellikle bulanik idrar piyüriyi akla getirir. Fakat asiri fosfat atilimi da idrari bulanik yaparsada asit ilavesiyle bu bulaniklik kaybolur.
Dansite: Distile suyun sifir noktasina ayarlandigi ölçüm aleti ile idrar içindeki eriyik maddelerin agirlik ölçümüdür. Normali 1003-1030 olup böbrek fonksiyonlarinin degerlendirilmesine yardimci basit ve pratik bir testdir.Kafa içi travmalarindan sonra antidiüretik hormon(ADH) ve vazopresin eksikligine bagli,primer diabetes insibituslu hastalarda asiri diüreze bagli,akut tubululer hasarli hastalarda absorbsiyon bozukluguna bagli olarak idrar dansitesi 1010 un altinda kalir. Idrarda bulunan glikoz, protein, plasma volüm genisleticileri veya intravenöz kontrast maddelerin bulunmasi idrar dansite ölçümünü yükseltir. Ürografi sonrasi alinan idrar örneginde dansite 1040-1050 ye kadar yükselebilir.Idrar dansitesinin ölçümünü dogrulamak için, her 100 ml idrarda 0.3 gr. seker veya 0.4 gr protein için ölçülen sayidan 1 çikartilmali ve ölçüm 20 0C de yapilmalidir, oda isisinin her +,- 3 0C için de 1 sayisi eklenmelidir. Bazan idrar dansite degerini teyid etmek için idrar ozmolalitesi ölçülmelidir.Ozmolalitenin normal degerleri 40-80 m Osm / Kg su ile 800-1400 mOsm/ Kg su dur

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder