13 Aralık 2010 Pazartesi

biyoloji > iskelet ve kas sistemi,fizyolojik tetanoz,yassı kemik,sarkomer


ISKELET VE KAS SISTEMI
Canlilarda, vücuda desteklik saglayan ve hareketi kolaylastiran sistemdir.
Tek hücrelilerde bu görevi hücre zari ve hücre çeperi yapar.
Bitkilerde Destek Yapilar
Bitkilerde selüloz hücre çeperi, turgor basinci, destek dokuyu olusturan kollenkima ile sklerinkima gibi yapilar desteklik saglar.
Hayvanlarda Iskelet Sistemi
Hayvanlarda iskelet ikiye ayrilir.
1- Dis Iskelet: Sadece omurgasiz hayvanlarda bulunur. vücudun disinda bulunan ve vücudu dis etkilerden koruyan destek yapidir. Büyümeyi sinirlar, üzerinde vücut örtüsü bulunmaz. Protein, k.hidrat ve yag gibi organik moleküller ile kalsiyum karbonat gibi inorganik moleküller olusabilir.
2- Iç Iskelet: Omurgasizlarin bazilarinda (süngerler, derisi dikenliler) ve bütün omurgali hayvanlarda bulunur. Iç iskelet vücudun içinde bulunur, vücuda seklini verir ve iç organlari korur. Üzerindeki çesitli vücut örtüleriyle büyümeyi engellemez.
Köpek baliklarinda iç iskelet kikirdak dokusundan olusur.
Kemik olusumu kikirdak ve bag dokunun degisimi ile meydana gelir. Minareller, hormonlar (parathormon, kalsitonin, STH) dengeli beslenme vitaminler ve genetik faktörler ile kontrol edilir.
D vitamini kemiklerde Ca ve P birikimi saglayarak kemigi sertlestirir. Eksikliginde rasitizm hastaligi meydana gelir.
Insanda Iskelet Sistemi

Insan iskeletinin temelini kemikler olusturur. Yapisal olarak iki çesit kemik vardir.
* Sert Kemik: Bütün kemiklerde bulunan, aralarinda bosluk bulunmayan kemiktir. Sertlik ve dayaniklilik verir. Sert kemiklerde sari ilik bulunur.
* Süngersi Kemik: Yapisinda bosluklar bulunur. Bu bosluklarda kirmizi kemik iligi vardir.

Sekillerine göre ise üç çesit kemik vardir.
* Yassi Kemik: Kafatasi, kürek, kalça, gögüs ve kaburga kemikleridir.

* Kisa Kemikler: Omurga kemikleri, el ve ayak bilek kemikleridir.
* Uzun Kemikler: Kol ve bacak kemikleridir.

Kemiklerin en disinda periost (kemik zari) bulunur. Kemigin kalinlasmasini ve onarilmasini saglar.
Kemikler birbirine eklemlerle baglidir. Üç çesit eklem vardir.
* Oynar Eklem: Hareket yetenegi en fazla olan eklemlerdir. Kol ve bacaklarda vardir. Oynar eklemde birbirine bagli olan iki kemigin uçlari eklem kapsülü içindedir. Bu kapsül içinde sinovial zar bulunur.
* Yari Oynar Eklem: Kisitli hareketlere izin verir. Omurga kemikleri arasinda ve dirdeklerde bulunur.
* Oynamaz Eklem: Harekete olanak saglamazlar kafa tasi kemiklerinde görülür.
Parathormon kemiklerden kana Ca geçisini, tirokalsitonin ise kandan kemiklere Ca geçisini saglar.
Kemigin yapisinda %25 su, %45 inorganik maddeler ve %30 organik maddeler bulunur.
Kas Sistemi
Kaslar kemik ve eklemlerle beraber hareketi saglar ve desteklik verir. Kas hücre zarina sarkollemma, sitoplazmasina ise sarkoplazma denir.
Kaslar düz kas, çizgili kas ve kalp kas olmak üzere üç çesittir. Düz kaslar ile kalp kasi otonom sisteme bagli olarak çalisir, çizgili kaslarin çalismasi ise beynin kontrolündedir.

Kaslarin çalismasi kas telcikleri (miyofibrin) ile olur. Miyofibrinleri olusturan kas ipliklerinin kalin ve kisa olanlarina miyozin, ince ve uzun olanina aktin denir. Bunlarin temel yapisi proteindir. Aktin ve miyozin aktinomiyozin kompleksini olusturur. Aktinomiyozinler iplikleri, iplikler kas telciklerini, kas telcikleri kas tellerini, teller kas demetlerini olusturur.
Kaslarin Kasilma Mekanizmasi
Kaslar miyelinli sinir liflerinin denetiminde çalisir. Impulslar sinir telerinin motor uç plagina ulasinca sinir hücrelerinden asetilkolin salgilanir. Bu madde kaslari uyarir, Ca iyonlarinin aktin ve miyozin iplikleri arasina yayilmasina sebep olur ve kas telcikleri kasilir.
Kaslarin kasilmasi için gerekli uyarina siddetine esik siddeti denir.
Sarkomer: Art arda gelen iki Z bandi arasindaki bölgedir.

Kas kasilmasi ATP, Ca, K, Mg bulunan ortamda aktin ve miyozin ipliklerinin birbiri üzerine kaymasi ile gerçeklesir.
Çizgili kaslarin kasilmasi sirasinda;
1- Aktin ve miyozin boyu degismez .
2- I bandinin boyu kisalir.
3- Z çizgileri birbirine yaklasir.
4- H bölgesi daralir ve görünmez olur.
5- Aktin çubuklari birbirine yaklasir.
6- Kasin boyu kisalir hacmi degismez.
Kas Sarsilmasi: Kasin bir kez kasilip gevsemesidir.

I- Gizli Evre: Uyarinin verildigi zaman ile kasin kasilmaya basladigi zaman arasindaki süredir.
II- Kasilma Evresi: Kasilmanin baslamasi ile gevsemenin kasilmasi arasinda geçen süredir.
III- Gevseme Evresi: Gevsemenin baslamasi ile kasin eski halini almasina kadar geçen süredir.
Bir sarsilmanin olabilmesi için uyarinin ya esik siddetine esit yada fazla olmasi gerekir.
Kas Tonusu: Kaslarin dinlenme durumunda bile az da olsa kasili olmasi durumudur. Bu durum organizmanin uyartilara çabuk cevap vermesini saglar.
Fizyolojik Tetanoz: Eger kas arka arkaya sik sik uyarilirsa gevsemeden tekrar kasilir. Bu durumda kas kasili kalir. Buna fizyolojik tetanoz denir.
Kaslarin kasilmasi ve gevsemesi için enerji gereklidir. Bu enerji ilk olarak ATP`den sonra kreatin fosfat, glikoz ve glikojenden saglanir. ATP`nin yeniden olusmasi için kullanilan ilk enerji kaynagi kreatin fosfattir.
Kreatin fosfat + ADP = kreatin + ATP
ATP elde etmenin diger bir yolu da kastaki glikojenin glikoza, glikozunda ATPye dönüstürülmesidir.
Kas kasilmasi sirasinda glikojen, O2, ATP ve kreatin fosfat azalir, laktik asit, CO2, inorganik fosfat, ADP ve kreatin azalir.
Eger kasilan kaslar gerekli enerjiden yoksun ise kasili durumda kalir.
Tetani: Kaslarin gevsemesini saglayan kasilmalardir. Ca tuzlarinin eksikliginde ortaya çikan ellerde ve parmaklarda gözlenen agrili kasilmalardir.
Antagonist kaslar: Birbirine zit çalisan kaslardir. Biri kasilirken digeri gevser.
Sinerjit kaslar: Ayni anda kasilip gevseyen kaslardir. Bu durumda eklem dik ve hareketsiz kalir.

1 yorum:

Servis dedi ki...

Değerli blog yöneticisi bloğunuzun uzun süredir takipçisiyiz ve önemli bilgiler veriyorsunuz. İş hukuku avukatı olarak başarılarınızın devamını dileriz.

Yorum Gönder