13 Aralık 2010 Pazartesi

Biyoloji > bilimsel yöntem,canlıların sınıflandırılması,populasyon


Bilimsel Yöntem
Bilim: Tarafsiz gözlem ve deneyler sonucunda elde edilen bilgi birikimidir.
Problem:Yanit bekleyen her soru problemdir.
Gerçek:Ayni sartlarda ayni sonuçla tekrarlanan gözlemlere denir.
Veri:Özel bir problemle ilgili sonuçlardir.
Gözlem:Bir problemi daha iyi anlamak için çesitli yönleriyle gözden geçirilmesi ve incelenmesidir. Iki çesit gözlem vardir:
1-Nitel Gözlem:Varliklarin görünen özelliklerine göre yapilan, kisiden kisiye degisebilen, ölçmeye gerek duyulmadan yapilan gözlemlerdir. Sonuç rakamsal olarak belirtilmez.
Örn:Isitilan su kaynar.
2-Nicel Gözlem:Nesnel, herkesçe ayni olan, ölçmeye dayanilarak yapilan ve sonucu rakamsal olarak belirten gözlemlerdir.
Örn:Isitilan su 100C de kaynar.
Hipotez:Bilimsel problem için önerilen geçici özüm yoludur. Iyi bir hipotez problemle ilgili verileri kapsamali, eldeki verilere ters düsmemelidir. Yeni gerçeklerin tahmin edilmesine olanak saglamali. Problemin çözümüne yardimci olmalidir.
Tahmin:Bir ifadeden veya hipotezden mantik yolu ile çikarila sonuçlardir.
Deney: Laboratuarda uygun sartlarda yapilan kontrollü gözlemlerdir. Iki sekilde yapilir:
Ampirik Deney:Deneme yanilma yöntemidir. Yeterli veri bulunamadiginda yapilir.
Kontrollü Deney:Deney sonucunu etkileyecek sartlardan birini degistirip digerini sabit tutmak suretiyle yapilan deneylerdir.
Bilimsel bir problemin çözümünde takip edilecek metotlar:
1.Problem belirlenir
2.Problemle ilgili veriler toplanir.
3.Hipotez kurulur.
4.Hipoteze dayali tahmin yapilir.
5.Kontrollü deney ve nicel gözlem yapilir.
6.Deney ve gözlemler hipotezi dogrularsa hipotez geçerlidir.
7.Hipotez teori halini alir.
8.Teori evrensel bir gerçek ise kanun olur.
Metabolizma:Canli organizmanin hücreleri içinde olusan ve enzimlerle kontrol edilen kimyasal reaksiyonlarin tümüdür. Metabaolizma=Anabolizma+Katabolizma
Anabolizma(Asimilasyon=Özümleme):Enerjiyi kullanabilmek için küçük moleküllerden büyük moleküllerin sentezlenmesidir.
Katabolizma(Disimilasyon=Yadimlama):Solunum amaci ile büyük moleküllerden küçük moleküllerin olusmasidir.
Bazal Metabolizma:Tam dinlenme durumunda canlinin yasamini sürdürebilmesi için yaptigi zorunlu metabolizmadir. Yemek yedikten 12 saat sonra saptanir. Cinsiyete, yasa, agirliga ve boya göre degisir.
POPULASYONLAR
Populasyonlar:Belli bir yerde bulunan ayni türe ait, bireylerin olusturdugu topluluktur.
Biyosfer:Dünyanin canlilik için elverisli tabakasi
Kommünite:Belirli bir yerde bir arada yasayan çesitli populasyonlardan olusan topluluk.
Ekosistem:Kommünite ve cansiz ortamin olusturdugu sistem.
Habitat:Bir organizmanin, dogal olarak yasayip üreyebildigi yerdir.
Baskin Tür:Bir kommünite içinde sayi bakimindan üstün olan organizmadir.
Süksesyon:Çevre sartlarinin etkisiyle baskin olan organizma türünün yerini zamanla baska tür organizmanin almasidir.
Mikroklima:Orman gibi bazi yasama birliklerinde topraktan agacin tepesine kadar her kapta özel bir iklim sartinin görülmesi
Ekolojik Nis:Populasyonun ekosistemde ki görevidir.
Ekoloji:Organizmalarin birbirleriyle ve çevreleriyle olan etkilesimlerini inceleyen bilimdir.
Ekoton:Sinir bölgesi yasama birligidir.
Populasyonlarin Özellikleri
1.Populasyonun Yogunlugu:Belli bir zamanda birim alani isgal eden ayni türden birey sayisina denir.
2.Populasyonun Tasima Kapasitesi:Belli sartlarda bir ekosistemde yasayan ayni türe ait en yüksek birey sayisidir.
3.Üreme öncesi ve sonrasi yas gruplarinin populasyonun çogalmasinda hiçbir katkisi yoktur.
4.Populasyonun büyüklügünde ki degisme = ( Dogumlar + populasyon içine göçle) -(Ölümler + populasyon disina göçler)
Ekosistemde populasyonlar geometrik dizi seklinde, besin aritmetik dizi seklinde artar.
Adaptasyon:Degisen çevre sartlarina karsi gerekli uyumu saglama.
Sosyal Grup (Sosyete) :Fertleri arasinda etkilesim ve isbirligi olan gruptur
CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI
SINIFLANDIRMA
Canlilari daha kolay incelemek için onlari benzer özeliklerine göre gruplandirmaya siniflandirma denir. Iki sekilde yapilir:
Yapay(Ampirik) Siniflandirma:Canlilarin sadece benzer özelliklerine dayanarak yapilan siniflandirmadir. Bilimsel degildir.
Dogal(Filogenetik) Siniflandirma:Canlilarin köken baglantilarina (homolog organlarina) akrabalik derecesine, embriyonik gelisimlerine, protein benzerliklerine, fizyolojilerine dayanilarak yapilan siniflandirmadir.
Homolog Organ:Orijinleri ayni, görevleri farkli organlardir.
Örn:Balinanin yüzgeci, yarasanin kanadi veya fokun yüzme ayagi ve insan kolu.
Analog Organ:Orijinleri farkli, görevleri ayni olan organlardir. Siniflandirmada kullanilmaz.
Örn:Sinek ve yarasa kanadi.
Çift isimlendirme metodu LINNE tarafindan yapilmistir.
Örn:Felis leo =Aslan
Siniflandirma Birimleri:

Tür:Ortak bir atadan gelen, yapi ve görev bakimindan benzer özelliklere sahip, yalnizca kendi aralarinda üreyebilen ve verimli yavrular meydana getiren fertlerin olusturdugu topluluktur. Türler yasadiklari ortama adapte olduklarinda çesitlilik gösterebilirler.
Canlilar hücre yapilarina göre ikiye ayrilirlar:
a)Prokaryotlar:Hücrelerinde çekirdek zari ve zarli organelleri bulunmayan canlilardir.
b)Ökaryotlar:Hücrelerinde çekirdek zari ve zarli organelleri bulunan canlilardir.
CANLILAR ALEMI
Canlilar 5 alemde incelenirler:Monera, Protista, Fungi, Bitkiler ve Hayvanlar.
Monera: Prokaryot canlilardir. Bakteriler ve mavi-yesil algler bu alemdedirler. Kloroplastlari olmamasina ragmen fotosentez yapabilirler. Ribozom bulundururlar.
Protista: Tek hücreli ökaryot canlilardir.
1.Kamçililar(Flagellata): Öglena
2.Kök Ayaklilar(Sarcodina):Amip
3.Sporlular(Sporozoa):Plazmodium
4.Silliler(Ciliata):Paramecium
5.Civik Mantarlar
Fungi:Ökaryot ve çok hücrelidirler.Gerçek mantarlar bu gruba girer.
1.Maya mantarlari:Bira mayasi
2.Küf mantarlari
3:Sapkali mantarlar
Plantae(Bitkiler)
1.Tohumsuz bitkiler: Sporla ürerler
a-Damarsiz Tohumsuz Bitkiler:Kara yosunlari
b-Damarli Tohumsuz Bitkiler:Egrelti otlari
2.Tohumlu bitkiler
a-Açik Tohumlu Bitkiler:Kozalaklilar
b-Kapali Tohumlu Bitkiler:Tek çenekli bitkiler(monokotil)
Çift çenekli bitkiler(dikotil)
Animalia(Hayvanlar)
1.Omurgasiz Hayvanlar
a-Süngerler
b-Sölenterler(deniz anasi)
c-Solucanlar
Yassi Solucanlar(Planarya)
Yuvarlak Solucanlar(Askaris)
Halkali Solucanlar(toprak solucani)
d-Yumusakçalar(Salyangoz,Midye,Ahtapot)
e-Eklembacaklilar
Kabuklular(yengeç)
Örümcekler(örümcek,akrep)
Çok Ayaklilar(çiyan)
Böcekler
f-Derisidikenliler(deniz kestanesi)
2.Omurgali Hayvanlar
a-Ilkel Kordalilar
b-Gelismis Kordalilar(Omurgalilar)
*Soguk kanli hayvanlar:
1.Baliklar
2.Çift Yasamlilar
3.Sürüngenler
*Sicak kanli hayvanlar:
1.Kuslar
2.Memeliler

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder